Meer startende bedrijven het derde kwartaal, maar ook meer stoppers

De kwartaalcijfers van het CBS en onze inzichten

Op 15 oktober publiceerde het CBS de kwartaalcijfers over bedrijfsoprichtingen en beëindigingen. Voor de O'Hulp newsroom was dat aanleiding om de cijfers vanaf 2021 nader te bekijken. Hoe ontwikkelden de oprichtingen en beëindigingen zich? En wat zegt de opheffingsgraad daarover?
5 min. leestijd
Voor mijzelf beginnen of stoppen? Wat zal ik doen?

Kwartaalcijfers CBS

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) publiceert ieder kwartaal cijfers over bedrijfsoprichtingen en -beëindigingen. De nieuwste cijfers over bedrijfsoprichtingen en bedrijfsbeëindigingen verschenen op 15 oktober 2026.

In het derde kwartaal werden in Nederland 53.815 bedrijven opgericht, 7,9% meer dan een jaar eerder. Tegelijkertijd steeg het aantal bedrijfsbeëindigingen met 13,6% naar 38.085.

Tabel 1. Bedrijfsoprichtingen en -beëindigingen in het derde kwartaal
Q3 2025 Q3 2026 Verschil
Oprichtingen 49.870 53.815 +7,9%
Beëindigingen 33.515 38.085 +13,6%
Oprichtingen minus beëindigingen 16.355 15.730 −625

CBS en KVK: verschillende cijfers over hetzelfde kwartaal

De Kamer van Koophandel (KVK) publiceerde op 22 oktober eveneens cijfers over het derde kwartaal van 2026. Volgens de KVK begonnen 62.395 vestigingen, 15% meer dan een jaar eerder. Het aantal stoppende vestigingen daalde juist met 4,3% naar 36.610. Daarmee wijkt vooral de ontwikkeling van het aantal stoppers af van de CBS-cijfers.

Tabel 2. CBS en KVK over het derde kwartaal van 2026
Indicator CBS KVK
Starters / oprichtingen 53.815 62.395
Verandering t.o.v. Q3 2025 +7,9% +15%
Stoppers / opheffingen 38.085 36.610
Verandering t.o.v. Q3 2025 +13,6% −4,3%

Het CBS registreert oprichtingen en opheffingen van economische bedrijven. Een naamswijziging, rechtsvormwijziging of overname geldt daarbij niet als nieuwe oprichting of opheffing. De KVK rapporteert startende en stoppende vestigingen in het Handelsregister, waaronder hoofd- en nevenvestigingen. Dat zijn verschillende statistische eenheden.

De cijfers zijn daarom niet rechtstreeks vergelijkbaar. Dat de definities verschillen, verklaart op zichzelf nog niet waarom het CBS bij beëindigingen een stijging meet en de KVK een daling. Uit de gepubliceerde totaalcijfers valt niet vast te stellen welke registratie- en verwerkingsverschillen daarvoor precies verantwoordelijk zijn.

Bedrijfsoprichtingen

In 2023 bereikte het aantal bedrijfsoprichtingen met 254.595 het hoogste niveau binnen de onderzochte periode. Daarna volgden twee jaren van daling. In 2025 werden nog 197.365 bedrijven opgericht, ruim 57.000 minder dan in 2023.

Bedrijfsoprichtingen in Nederland, 2021–2025

231.8502021240.1852022254.5952023228.5552024197.3652025

Aantal per kalenderjaar. Bron: CBS StatLine. De schaal begint bij nul; beide grafieken met aantallen gebruiken dezelfde schaal tot 270.000.

Het derde kwartaal van 2026 laat voor het eerst sinds 2023 weer een stijging zien ten opzichte van hetzelfde kwartaal een jaar eerder. Of daarmee ook de daling op jaarbasis wordt doorbroken, moet nog blijken.

Bedrijfsbeëindigingen

Bij de bedrijfsbeëindigingen zien we een andere ontwikkeling. In 2021 werden 85.310 bedrijven opgeheven. Vier jaar later waren dat er 174.185. Meer dan een verdubbeling.

Bedrijfsbeëindigingen in Nederland, 2021–2025

85.3102021143.0152022115.0152023159.6002024174.1852025

Aantal per kalenderjaar. Bron: CBS StatLine. De schaal begint bij nul en is gelijk aan die van de grafiek met oprichtingen.

Die stijging verliep niet gelijkmatig. Na een toename in 2022 daalde het aantal beëindigingen in 2023, om vervolgens in 2024 en 2025 opnieuw te stijgen.

Opheffingsgraad: stoppen er relatief meer bedrijven?

Het CBS publiceerde voor 2023 een opheffingsgraad van 4,9% en voor 2024 van 6,0%. Voor 2025 vermeldt de oorspronkelijke analyse een eigen berekening van circa 7,3%, op basis van 174.185 beëindigingen en 2.385.010 bedrijven aan het begin van het jaar. Die berekening gebruikt echter een afwijkende statistische basis en is niet rechtstreeks vergelijkbaar met de officiële CBS-percentages. Daarom trekken we uit deze drie percentages geen conclusie over de ontwikkeling van de opheffingsgraad in 2025.

Waarom stoppen bedrijven?

Een bedrijfsbeëindiging betekent niet automatisch dat een onderneming financieel in de problemen zit. Volgens het CBS was in 2024 slechts 1,3% van de opheffingen het gevolg van een volledig faillissement. Ongeveer negen op de tien opgeheven bedrijven hadden één werkzame persoon.

Waarom ondernemers stoppen, verschilt. Uit KVK-onderzoek blijkt dat regeldruk, stijgende kosten en verminderd werkplezier redenen kunnen zijn om beëindiging te overwegen. Ook pensioen en persoonlijke omstandigheden kunnen meespelen.

De KVK meldt in haar cijfers over het derde kwartaal van 2026 dat 82% van de startende vestigingen tot de categorie zzp behoort. Het aantal zzp’ers neemt volgens de KVK weer toe, na een eerdere daling eind 2024. Dat zegt niet rechtstreeks iets over de motieven van ondernemers die hun bedrijf beëindigen. Hoe zwaar regelgeving, kosten of persoonlijke omstandigheden bij de opheffingen in dit kwartaal meewegen, is op basis van deze cijfers niet vast te stellen.

Hoe eindigt 2026?

Wie alleen naar het derde kwartaal kijkt, ziet volgens het CBS meer oprichtingen én meer beëindigingen. Over de eerste negen maanden van 2026 ontstaat een ander beeld: er werden meer bedrijven opgericht, maar juist minder beëindigd dan in dezelfde periode van 2025.

Tabel 3. Bedrijfsoprichtingen en -beëindigingen, januari tot en met september
2025 2026 Verschil
Oprichtingen 152.255 158.955 +4,4%
Beëindigingen 134.475 129.485 −3,7%
Oprichtingen minus beëindigingen 17.780 29.470 +11.690

In het vierde kwartaal van 2025 werden nog ruim 45.000 bedrijven opgericht en bijna 40.000 beëindigd. Wat laten de cijfers over oktober, november en december van dit jaar straks zien?

Bijgewerkt op 22 oktober 2026. De oorspronkelijke CBS-analyse is aangevuld met de KVK-cijfers van het derde kwartaal en een toelichting op de verschillen tussen beide statistieken. De niet-geharmoniseerde grafiek over de opheffingsgraad is verwijderd.

Bronnen

Meer uit de newsroom

Een ondernemingsplan schrijven was lange tijd een kwestie van zelf goed onderzoek doen, financiële begrotingen...
Op vrijdag 13 en zaterdag 14 november vonden in de Jaarbeurs Utrecht de KVK Ondernemersdagen...
Sinds augustus is ondernemer Bogdan Butnaru (38) eigenaar van Productiekeuken Alkmaar. Vanuit deze plek runt...
Bijna een kwart van de Nederlandse bedrijven stelde het afgelopen jaar investeringen uit of schrapte...
Zo'n 330.000 Nederlanders hebben naast werk in loondienst een onderneming. Sandra Vollema is een van...
Op 1 augustus namen Danny Janssen en Loek Bisschops Sportcentrum Susteren over. Onder de naam...

Bericht succesvol verzonden

Bedankt voor je bericht!
We nemen zo snel mogelijk contact met je op.

Boek een gratis online adviesgesprek

Stel al je vragen over het verkrijgen van financiering,  het krijgen van een vergunning of hoe je investeerders overtuigt. 

Nadat je op verzenden hebt gedrukt ontvang je een email met een uitnodiging voor een online meeting.

Heb je de email niet ontvangen? Check dan altijd je SPAM-filter.

Wij gebruiken je gegevens om contact met je te krijgen en het gesprek voor te bereiden

Wij delen de gegevens niet ongevraagd met anderen.

Bel me terug

Velden met een * zijn verplicht.

Na ontvangst van je bericht nemen we contact op, het liefst per telefoon. We horen dan graag meer over plannen.

Je gegevens worden gebruikt om contact op te nemen en om alvast een beeld te vormen van je situatie. We gebruiken de gegevens alleen voor interne doeleinden en worden niet ongevraagd met derden gedeeld.

In dat geval klikt u op het blauwe vinkje. Als we dan geen gehoor krijgen, dan benaderen wij u niet via Whatsapp